Meme kanseri durdurulabilir mi

Meme kanseri durdurulabilir mi

Dünyada yaygın bir hastalık olan meme kanseri, Batı ülkelerinde her 8 bayandan birinde görülürken, ülkemizde her 12 bayandan birinde görülüyor. Bayanların fobili düşü olan meme kanserine karşı erken teşhisin ehemmiyetine dikkat sürükleyen Beykoz Üniversitesi İş Yüksek Mektebi Müdürü Prof. Dr. Gülten Kaptan, faal hayatın meme kanseri tehlikesinden gözettiğini söyledi

Dünyada yaygın olarak görülen meme kanserinde erken teşhis hayati ehemmiyet taşıyor. Meme kanseri farkındalığı ayı olan 1-31 Ekim tarihleri arasında uzmanlar meme kanserine karşı alınması gereken ihtiyatları anlatarak, farkındalık oluşturmaya çalışıyor.

Meme kanserine karşı korunmada bazı ihtiyatların alınmasının hayati ehemmiyet taşıdığını vurgulayan Prof. Dr. Kaptan, özellikle menopoz yarıyılında fazla kilo alımının bayanlarda risk yarattığının altını çizdi. Prof. Dr. Kaptan, şunları söyledi: “Fazla kilo, bel etrafında yağlanmanın çoğalmış olması, özellikle menopoz sonrasında bayanlarda tehlikeyi artırıyor. Menopozdaki hormonal başkalaşım ve fazla kilo-insülin ilişkisi bu tehlikenin çoğalmasında etken. Yaşa uygun spor, yürüyüş gibi etkinlikler formu gözetmede bırakılmaz olmalı. Bunu yapın. Faal hayat meme kanserine gözetir. Sigarasız yaşam tehlikeyi eksiltir”

Türkiye’de her 12 bayandan biri meme kanseri

Bayanlarda sıklıkla görülen kanser cinsleri arasında akciğer ve meme kanserinin olduğunu söyleyen Prof. Dr. Gülten, şu bilgileri verdi: “Dünya Sıhhat Teşkilatı bilgileri vefatların en ehemmiyetli sebebini 2030 seneyi haysiyeti ile kanser olarak ön görmektedir. Bu bilgilere göre kanser sebebi ile vefatlar 17 milyon ortamında olacak. Batı ülkelerinde meme kanserinin her 8 bayandan birinde görülüyor olması, gidişatın ciddiyetini gösteriyor. Bu kanser cinsi ülkemizde de 12 bayandan birinde görülüyor”

Erken teşhis yaşam kurtarır

Kanserin öbür hastalıklara göre hayatı tehdit etmesi sebebiyle daha elim idrak edildiğini dile getiren Prof. Dr. Gülten, kanserden korkulmaması gerektiğini ve erken teşhisin bu noktada yaşam kurtardığına dikkat çekti. Meme kanserine karşı birtakım ihtiyatların öğrenilmesi ve uygulanmasının, kanseri erken safhada tutmanın, rehabilitasyon edilebilirliği basitleştirdiğini vurgulayan Prof. Dr. Kaptan, “Önlemek fert açısından yaşamı basitleştirir; daha ucuz, daha basit, daha sızısızdır. Ferdin aile hayatını ve işini sürdürmesi güzergahından da ehemmiyet talep eder” söylemesinde bulundu.

Meme tetkikine 20 yaşından sonra başlamalı

Meme kanserinde ilgisizlik edilen bir öbür ehemmiyetli mevzunun da sıhhat taraması olduğunun altını çizen Prof. Dr. Gülten, Türk toplumunun sıhhat taraması yaptırmaktan sakındığına dikkat çekti. “Oysa bir şeyi önlemenin yolu hasta olmadan evvel korunabilmekten geçer” diyen Prof. Dr. Kaptan, “Bayanlar kendiliğindene meme tetkikine 20 yaşından sonra başlamalıdır. 40 yaş üzerindeki her kadının, her sene kumpaslı olarak mamografi sürükletmesi önerilmektedir. Beslenme ehemmiyetli, az kırmızı et, bol yeşil sebze, meyve. Güneş ışığından korunma ehemmiyetli. Emzirme de korunma da çok ehemmiyetli bir etmen. Emzirme salt olmalı” bilgisini verdi.

Günde 10 bin adım atın kalbinize iyi bakın

Günde 10 bin adım atın kalbinize iyi bakın

Kalbimiz daha doğmadan evvel yorulma dinlenme öğrenmeden her gün 100 bin kere atan en hayati uzvumuzdur. Bu mühendislik şahanesi muazzam makine günde takribî 10 tonluk bir tankı doldurabilecek kanı pompalarken çoğu zaman çalıştığının farkında dahi olmazsınız. Ancak siz bunu bir sızı, sıkışma veya kumpassız atım ile fark ediyorsanız kalbinizde bir şeyler ters gidiyor olabilir. Acıbadem Ankara Sağlık Kurumu Kardiyoloji Uzmanı Yrd. Doç. Dr. Serkan Duyuler, sıhhatli bir kalp için yapılması gerekenleri anlattı.

Günde 10 bin adım atın!

Kalp sıhhatini tehdit eden öbür bir gidişatın ise hareketsizlik olduğunun altını çizen Duyuluer; ” Günde vasati 10 bin adım atarak kalbinizi gözetmeye katkıda bulunabilirsiniz. Hareket için tam fırsatları değerlendirmek ehemmiyetli. İş yerinde asansör kullanmamak, işe gidip kazançken birkaç durak ötede inmek ve yürümek veya vasıtanızı azıcık uzağa park edip yürümek gibi. Özellikle genç jenerasyonlarında sıhhatli olabilmesi için hareket koşul. Çocukların televizyon, bilgisayar, tablet karşısında süre geçirmelerindense anne babalarıyla yürüyüş veya yüzme gibi bir egzersiz yapmaları yararlı süre geçirme ismine en sıhhatli alternatif olacaktır. “

Sıhhatli bir kalp için;

1-Daha hareketli olmaya çalışın

2-Adım sayınızı çoğaldırın

3-Yemek porsiyonlarınız küçültün

4-Kumpaslı kalp tetkikinizi yaptırın

5-Tansiyonunuzu, şekerinizi, kolesterolünüzü ölçtürmeyi umursamama etmeyin.

6-Kalbiniz size kendini fark ettirmeden siz kalbinizin farkında olun. Kalbinizi neşelen…

Regliniz kumpassızsa sizde polip olabilir

Regliniz kumpassızsa sizde polip olabilir

Her bayan genellikle adet tarihini takip eder ve kendisini buna göre hazırlamaya çalışır. Ancak bazı ilaçların kullanımı, mevsim farklılıkları ya da muhtelif hastalıklar adet kanamalarının kumpassızlaşmasına neden olabilir. Bayanlarda rahim içi çeperi ve rahim ağzında alana gelebilen polipler de adet döngüsünün bozulmasının ehemmiyetli sebeplerinden biridir. Memorial Ataşehir Sağlık Kurumu Bayan Hastalıkları ve Doğum Bölümü’nden Op. Dr. Zeki Salar, bayanlarda rahim içi polipleri ve rehabilitasyon usulleri hakkında bilgi verdi.

Her yaşta görülebilir

Polipler sıklıkla ”endometrium” ismi verilen rahim iç çeperinde bazen de rahim ağzında ortaya çıkan genellikle ufak, çoğu zaman iyi mizaçlı kitlelerdir. Rahmin iç katmanındaki kalınlaşmayla rahmin içinde oluşan et parçası olan polip, bayanlarda menopoz yarıyılı evvelinde görülebileceği gibi, bu süreçten sonra da tesirli olabilir. Büyüklükleri genellikle 1-2 cm kadar olmakla beraber, kimi zaman 10 cm büyüklüğe kadar ulaşabilirler. Poliplerin kanserleşme oranı oldukça azdır. Çoğu zaman ciddi sıhhat meselelerine neden olmazlar ancak özellikle adet döngüsünde bozulmaya neden olabilecekleri için umursanmalıdır. Bununla beraber meme kanseri rehabilitasyonu gören bayanlarda rahim içi polip yaradılışına sık tesadüfülmektedir. Bazı araştırmalar genetik geçişli olabileceğini bildirmektedir.

Kısırlığa neden olabiliyor

Rahim içi polipleri genel olarak suskunca ilerler ancak adet kumpassızlığı bulguların başında gelmektedir. Öteki şikayetler arasında uzun süren, yoğun bir biçimde olan adet kanamaları ve ara kanamalar bulunmaktadır.Ayrıca iki adet yarıyılı arasında kirletilmeler, uzun vajinal akıntılar ve kahverengi akıntılar görülebilir. Polipler cinsel ilişki sonrası kanamaya ve sızıya yol açabilir. Rahim içine yerleşen polipler hamile kalamama ve düşüklere de neden olabilmektedir.

Kumpaslı jinekolojik tetkiklerinizi aksatmayın

Kendisinde polip bulguları olduğunu fark eden bayanların zaman kaybeden hekime müracaat etmesi ehemmiyetlidir. Bunun yanında polipler bazı hastalarda hiçbir şiekayete neden olmayabilir. Bunun için kumpaslı jinekolojik tetkikler bayanlarda bu cins rahatsızlıkların tespit etilmesi açısından çok ehemmiyetlidir. Rahim ağzında mesken gösteren polipler tetkik esnasına tespit etilirken, rahim içindeki poliplerin teşhisi için adet yarıyılında ultrason yapılması yeterli olur. Kimi zaman teşhis 3 ebatlı ultrason, rahim filmi ya da rahim içerisine sterilize su verilerek netleştirilir.

Histeroskopi ile konforlu bir biçimde rehabilitasyon edilebiliyor

Rahim içi çeperi ve rahim ağzında alana gelebilen poliplerin rehabilitasyonu “Histeroskopi” ismi verilen usulle ile basitlikle yapılır. Bu harekât yerel ya da genel anestezi altında yapılır ve takribî 15-20 dakika sürer. Karın bölgesine kesi yapılmadan bir kamera ile girilir ve vajinal yolla rahme erişilerek polip kökü ile beraber çıkarılır. Bu sırada alınan parça tahlil emeliyle patolojik değerlendirmeye alınır. Yüksek bir oranda patoloji neticesine göre makûs mizaçlı bir rahatsızlık görülmez. Seyrek de olsa polipler tekerrür edebilir. Bu sebeple eş yakınmalar olursa bayan sıhhati mevzusunda bir uzmana tetkik olunmalıdır. Rastgele bir mesele olmasa da senelik jinekolojik hakimiyetlerin ehemmiyetli olduğu usta tutulmalıdır.Polip rehabilitasyonu, erken tanı ve doğru tasarılama sayesinde zaferle asıllaştırıldığında; adet kumpassızlığı, cinsel ilişki sonrası kanama ve sızı ile kısırlık gibi meseleler de ortadan kalkmaktadır.

Zatürreyi önlemenin ve korunmanın yolları

Zatürreyi önlemenin ve korunmanın yolları

Zatürre, rehabilitasyon usullerindeki büyümeler, aşılar sayesinde daha basit rehabilitasyon edilse de, hala ehemmiyetli bir mesele olmaya devam ediyor. Acıbadem İnternational Sağlık Kurumu Çocuk Sıhhati ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Şeyma Ceyla Cüneydi, önlenebilir bir mesele olduğuna dikkat sürükleyerek, anne babaların çocuklarını zatürreden gözetmek için nelere dikkat etmeleri gerektiği hakkında bilgi verdi.

Çocuklar için riskli

Pnömoni, başka bir deyişle yaygın öğrenilen ismiyle zatürre, virüs ya da bakteriler sebebiyle akciğerlerde alana gelen bir enfeksiyon. Özellikle geçmişte bu enfeksiyonlar son derece riskli ebatlarda olmasına karşın, günümüzde gerek geliştirilen aşılar, gerekse rehabilitasyon usullerindeki büyümeler sayesinde artık çok daha basit rehabilitasyon edilebiliyor. Ancak, zatürre hala ebeveynleri huzursuz eden hastalıkların da başında da geliyor. Zira önlenebilir bir hastalık olmasına karşın, hala özellikle büyümekte olan ülkelerde 0-4 yaş arasındaki çocuklardaki vefatların ikinci sebebi olmaya devam ediyor. Dünya genelinde her sene takribî 10-20 milyon arasında çocuk zatürre sebebiyle sağlık kurumuna yatırılıyor ve bunların da takribî 2 milyonu da ne yazık ki hayatını kaybediyor. Ülkemizde ise; ilk yaşta sağlık kurumuna uyuyuşların yüzde 30-50’sinin sebebini zatürre oluşturuyor. Tüm çocuk hastaların zatürreye tutulma oranı da takribî yüzde 40 olarak gösteriliyor.

Zatürrenin en ehemmiyetli sebepleri

Sağlık Kurumuna gitmekte geç kalınması, aşılanmaların doğru yapılamaması, göçler zatürre sebebiyle hayat kayıplarının devem etmesindeki en ehemmiyetli unsurları oluşturuyor. Sualin bu ebatta devam etmesinin bir öbür sebebi ise bir hayli virüse bağlı zatürreye karşı hala bir aşının bulunmaması Grip mikrobu ve influenza hariç. Bir virüs olan influenza aşısının tehlike gruplarında yapılması viral pnömonilerin büyük bir kısmını yasaklayabiliyor.

0-1 yaş en tehlikeli grup

Zatürre bireyden şahsa dağılan viral ya da bakteri kaynaklı enfeksiyonlarla iletişimli olduğundan, çocukların yakın temas halinde oldukları güz ve kış aylarında yaygınlığı çoğalıyor. Solunum yoluyla alınan bakteri veya virüs üst solunum yolunu yakalanmıyorsa dolaysız akciğere inerek enfeksiyon yaratıyor. İyi beslenmeyen, hastalıklar sebebiyle bağışıklık sistemi zayıflamış olan, alerjik bir yapısı bulunan çocukların zatürre geçirme tehlikeyi daha yüksek oluyor.

En ehemmiyetli korunma aşılama

Zatürre açısından en ehemmiyetli nokta korunabilmek. Bunun için de aşılanma, sıhhatli beslenme, kumpaslı uyku gibi bağışıklık sisteminin kuvvetlendirilmesi son derece ehemmiyet taşıyor. Zatürrenin yaracağı problemler ve vefatların önüne geçilmesi için uygulanacak en ehemmiyetli strateji aşılanma. Türkiye’de de takribî 25 senelik kullanılan karma aşısının içinde zatürre sebeplerden biri olan hemofilüs influenzaya karşı da aşılama yapılıyor. Çocukların rutin aşı takviminde de yer alan ve içinde bir tip zatürre mikrobuna karşı aşının da olduğu karma aşının 2,4,6. aylarda ve 18. ay kesinlikle uygulanması gerekiyor. Bir de zatürre aşısı ismi altında 2-4-6 ay ve 1 yaşında da yapılan aşının uygulanması gerekiyor. Ayrıca, viral zatürrelerden korunmak için de özellikle 6 ay 3 yaş arası çocuklara kesinlikle grip aşısı yapılması öneriliyor. Bununla beraber, değişik hastalıkları bağlı olarak, bağışıklık sistemi düşmüş ya da dalağı alınan, özel kan hastalıkları olması gibi sıhhat meseleleri bulunan gidişatlarda özel bir zatürre aşısı yapılması ve vaziyete göre yinelenmesi ehemmiyet taşıyor. Bu aşı da kalıcı hastalığı olan şahısta 5 senede bir yinelenirken, geçici hastalığı olan şahısta o hastalık yarıyılında yapılıyor.

3 gün süresince ateş düşmüyorsa dikkat!

Ateş pek çok enfeksiyonda olduğu gibi zatürrede de ilk bulgu olarak ortaya çıkıyor. Özellikle 0-5 yaş arası çocuklarda besbelli bir hastalık hali olmasa da 3 gün süresince rehabilitasyona karşın düşmeyen ateşin uyarıcı olması ve zaman kaybedilmeden doktora müracaat etilmesi gerekiyor. Bununla beraber öksürük, burun akıntısı, beslenme güçlüğü, tedirginlik hali de hastalığın öbür bulguları arasında yer alıyor.

Çocuklarda zatürre ile alakalı anımsanması gerekenler:

– Zamanında tanı alıp rehabilitasyon edilen zatürrede oldukça süratli iyileşme sağlanabiliyor.

– Rehabilitasyon vaktinde çocukların kesinlikle dinlenmesini sağlayın.

– Korunmak için aşıların aksatmayın.

– Özellikle kış aylarında çocukları kapalı alanlarda ve hasta çocukların olduğu alanlara götürmeyin.

– Rehabilitasyon sırasında ve yevmiye hayat içinde çocukların bulunduğu alanların sık sık havalandırın.

– Çocukların beslenmesinde tüm gıda öğelerinden kesinlikle harcamasına itina gösterin.

– Çocukların yanında netlikle sigara içilmemesi ve içilen bir civarda bulundurulmasına dikkat edin.

Bu 7 bulgu zatürrenin habercisi olabilir

Bu 7 bulgu zatürrenin habercisi olabilir

Havaların soğumasıyla kış hastalıklarının görülme sıklığı da çoğalmaya başladı. Ancak bu hastalıklar arasında ilk sıralarda yer alan zatürreye karşı özellikle dikkatli olunması gerekiyor. Millet arasında zatürre olarak öğrenilen pnömoni, enfeksiyonlara bağlı vefatlarda dünyada birinci sırada yer alıyor. Zatürrenin bulgularını tanımak, erken teşhis ve doğru rehabilitasyon tasarılaması açısından büyük ehemmiyet taşıyor. Memorial Ankara Sağlık Kurumu Göğüs Hastalıkları Bölümü’nden Prof. Dr. Metin Özkan, “12 Kasım Dünya Zatürre Günü” kapsamında zatürre hastalığının bulguları, tehlike grupları ve rehabilitasyonu hakkında bilgi verdi.

zatürre

Enfeksiyonlara bağlı vefat sebepleri içinde birinci sırada

Zatürre, akciğerlerin iltihaplanmasıdır. Erken tanı konup uygun antibiyotik rehabilitasyonu verilirse hiç iz vazgeçmeden iyileşebilir. Ancak ufak çocuklarda, yaşlı hastalarda, KOAH, kalp yetmezliği, şeker hastalığı, böbrek yetmezliği ve bedenin korunma sistemlerini baskılayan kortizon ve kanser rehabilitasyonları gibi rehabilitasyon alanlarda çok ağır izleyebilir ve bu hastalarda rehabilitasyonu geciktirmemek gerekir. Tüm dünyada enfeksiyonlara bağlı vefat sebepleri içinde birinci sırada yer almaktadır. Ayrıca yoğun bakım gerektiren hastalarda %40 oranında ölümcül olabilir.

Geçmeyen öksürük zatürre habercisi olabilir

Zatürreye bakteri, virüs ve mantarlar neden olabilir. Akciğerlerde oksijen almamızı sağlayan hava kesecikleri cerahatli bir akışkan ile dolar ve buna bağlı alttaki bulgular ortaya çıkar:

– Öksürük ve balgam çıkarma

– Derin soluk alırken veya öksürürken göğüste batma ve sızı

– Yüksek ateş, terleme ve titreme

– Özellikle yaşlı hastalarda şuur fluluğu

– İleri derecede yorgunluk

– Bulantı, kusma veya bazen ishal

– Soluk darlığı

Bu bulgular, zatürreye neden olan mikroba ve hastanın beden mukavemetine göre grip bulguları gibi hafif olabilir veya çok ağır da izleyebilir. Yüksek ateş, soluk darlığı, geçmeyen öksürük, koyu renk veya bazen kanlı balgam çıkarma yakınmalarınız varsa acilen bir hekime müracaat etmelisiniz.

zatürre

Zatürre için tehlikeli gruplar

– Yaşı 65 ve üzerinde olanlar

– İki yaş altı çocuklar

– Bağışıklık sistemi zayıflamış şahıslar

– Kemoterapi ve kortizon gibi bağışıklık sistemini zayıflatan ilaçlar alanlar

– Kronik akciğer hastalığı astım, kronik bronşit, amfizem, bronşektazi, kalp yetmezliği, şeker hastalığı,
böbrek yetmezliği olanlar ve dalak işlevleri bozuk veya dalağı alınmış olanlar.

Natürel gözetici sisteme hasar verilmemeli

Zatürreye neden olan mikroplar genellikle soluduğumuz havada veya üst solunum yollarımızda zati vardır. Ancak onların hastalık yapmasını önleyen gözetici mekanizmalarımız sayesinde akciğerlere erişmeden yok edilirler. Natürel gözetici sistemlere hasar vermemek için; afaki ve uzun zaman antibiyotik kullanılmamalı, havayı ıslatıp filtre ettiği için burun tıkanıklığı varsa giderilmeli, sigara içilmemeli, havayollarını kaplayan mukusun çok koyu kıvamda olmaması için yeterli su harcanmalı ve öksürük kesiciler sık kullanılmamalıdır.

zatürre

İstirahat ve bol akışkan tüketimi rehabilitasyonda olmazsa olmaz

Hastanın yaşı, kronik hastalığının olup olmaması, akciğer grafisi, kan testleri ve tetkik belirtilerinin değerlendirilmesine göre konutta ağızdan alınacak ilaçlarla veya sağlık kurumunda yatırılarak damar yoluyla verilecek ilaçlarla rehabilitasyon yapılabilir. Rehabilitasyonda genellikle antibiyotikler, bol akışkan, istirahat ve gereksinim halinde sızı kesici
ateş düşürücüler verilir. İstirahat ve bol akışkan alımı ehemmiyetlidir. Rehabilitasyon süresi 7 günden bazen 21 güne kadar değişebilir. Korunmada genel sıhhat önlemleri; sigara içmeme, el devireme, soğuk havalarda ağız ve burunun kapatılması ve burundan soluk alıp havanın ıslamasının sağlanması ve bağışıklık sistemini kuvvetlendirecek vitamin ve mineralleri kapsayan bol meyve ve sebze harcanması yanında bazı şahısların aşı yaptırmaları da gerekir. Yaşı 65 ve üstünde, kronik hastalığı, üre yüksekliği, şuur fluluğu, hastalığı iki akciğerde ve yaygın, tansiyonu çok düşük ve solunum kasveti olan hastalar sağlık kurumunda yatırılarak rehabilitasyon edilmelidir.

zatürre

Tehlike grubundaysanız iki aşı yaptırmalısınız

Zatürre aşısı:

Altmış beş yaş ve üstünde olup; KOAH, bronşektazi, kalp ve damar hastalığı, böbrek ve karaciğer
hastalığı, şeker hastalığı olanlar

– Dalağı alınmış olanlar

– Kronik içki alışkanlığı olanlar

– İmmün sistemi baskılayan rehabilitasyon alanlar

– Beyin omurilik akışkanı firariyi olanlar bu aşıyı yaptırmalıdır.

Bu aşı genellikle ömür boyu bir veya iki kez yaptırılır.

Grip aşısı

Grip influenza zatürreye taban hazırlaması açısından riskli olabilir. Her sene en fazla gribe neden olan
mikropların tanımlanması ile her sene yeni aşı hazırlanır ve grip aşısının her sene yinelenmesi lüzumludur. Aşı,
Eylül, Ekim, Kasım aylarında yapılabilir.

Grip aşısı yaptırması gereken şahıslar;

Altmış beş yaş ve üstünde olup; KOAH, bronşektazi, kalp ve damar hastalığı, böbrek ve karaciğer
hastalığı, şeker hastalığı olanlar

– Yüksek tehlikeli hastalara hizmet veren sıhhat personeli

– Güvenlik misyonluları, itfaiyeciler, hocalar gibi cemiyet hizmeti veren şahıslar

– Grip doğrultusundan tehlikeli bireylerle beraber yaşayanlar altı aydan ufak bebekle yakın ve devamlı teması olanlar

Bebeğini öptüğünde tuz tadı mı alıyorsun

Bebeğini öptüğünde tuz tadı mı alıyorsun

Genlerimizle çocuklarımıza yalnızca fiziksel özelliklerimizi değil, bazı hastalıkları da aktarabiliyoruz. Hayatı tehdit eden ve ilerleyici bir akciğer hastalığı olan “Kistik Fibroz”da KF olduğu gibi… Doğuştan gelen ve hala kesin bir rehabilitasyonu bulunmayan bu hastalığa, akraba konutluluklarının fazla olduğu ülkemizde daha sık tesadüfülüyor. Acıbadem Altunizade Sağlık Kurumu Çocuk Sıhhati ve Hastalıkları, Çocuk Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Tülay Erkan, KF’de erken tanının hayati ehemmiyeti olduğuna işaret ediyor.

Kistik fibroz, genetik geçiş gösteren ve neticeleri itibariyle son derece ehemmiyetli bir sıhhat meseleyi. Ülkemizde her 3 bin doğumda bir bebek bu hastalıkla dünyaya geliyor, ancak akraba konutlulukları göz önüne alındığında bu oranın daha sık olduğu hipotez ediliyor. Hayatı tehdit eden ve ilerleyici olan akciğer hastalığının yanında, pek çok uzvun salgı bezlerini etkilediği için KF’de akciğerlerin yanında pankreas, bağırsaklar, karaciğer ve faize uzuvlarına bağlı problemler de ortaya çıkabiliyor. Ömür boyu devam eden bu meselede doğru rehabilitasyonla, hastaların sıhhatli ve nitelikli bir hayat sürdürebilmelerinin kastedildiğini söyleyen Prof. Dr. Erkan, “Tanı ne kadar erken konulabilirse, hastalığın ve karmaşıklıkların hakimiyetinde o derece eforlu olabiliyoruz” dedi.

kistik fibroz

Bebekler sıhhatli genle doğmuyor

Uzuv sistemlerinin sıhhatli çalışabilmesi için dış salgı bezlerinin sıvı ve sudan zengin olması gerekiyor. Ancak KF’de 7. kromozomun uzun kolundaki kistik fibroz transmembran tertip edici CFTR proteinde bir gen değişinimi alana geliyor. Bunun neticesinde hücrelerden dışarıya klor Cl salgılanamıyor. Klor ve sodyum başka bir deyişle tuz, hücre dışına çıkamadığından su hücre içine giremiyor. Neticede oluşan elektrolitten ve sudan fukara koyu yapışık salgılar akciğerlerde havayollarını tıkayarak enfeksiyonlara ve ilerleyici akciğer zararına neden oluyor.

kistik fibroz

Anne baba taşıyıcıysa

Kistik fibroz otozomal çekinik geçişli olduğu için, anne ve babanın taşıyıcı olduğu, başka bir deyişle her ikisinin de birer KF geni taşıdığı vaziyette, her doğacak bebek yüzde 25 olasılıkla KF’li doğuyor. Başka Bir Deyişle bir ailede birden fazla KF’li çocuk bulunabiliyor. Aynı ailede doğan her çocuğun yüzde 25 olasılıkla taşıyıcı ve yüzde 50 olasılıkla sağlam doğma ihtimali bulunuyor. Bebek yalnızca bir ebeveynden KF geni alarak taşıyıcı olursa ilerde KF’li ile evlendiğinde yeniden aynı oranlarda KF’li çocuk sahibi olma ihtimali taşıyor.

kistik fibroz

Çocuklar öpüldüklerinde tuz tadı geliyor

Kistik fibroz birden fazla sistemi yakalayabildiği için müracaat sebebi ve muayenehane de çok değişik olabiliyor. Anne baba akrabalığı ve özellikle yeni doğan yarıyılında kardeş vefat hikayesinin olması tanıyı kuvvetlendiriyor. Bununla beraber, yeni doğan yarıyılında bebeğin ilk kakasının katı ve bağırsağa yapışkan olması, süt çocukluğu yarıyılında tekrarlayan solunum yolu enfeksiyonları, bol ölçüde ve yağlı kaka yapılması, çocuğun yemesine karşın kilo alamaması, sihrime büyüme geriliği, kansızlık, ödem, palavracı-artter belirtiyi ve kalın bağırsağın son kısmı olan rektumun dışarı sarkması doktora müracaat sebepleri arasında yer alıyor. Çocukluk ve ergenlik yarıyılında ise yeniden tekrarlanan akciğer enfeksiyonları, astım, irinli balgam çıkarma, nazal polip olması, kronik ve inatçı sinüzit, parmaklarda çomaklaşma, siroz, ergenliğin gecikmesi, diyabet KF’yi düşündüren bulgular arasında yer alıyor. Bu çocukların terleri de çok tuzlu olduğu için çoğu zaman öpüldüklerinde tuz tadı alınabiliyor.

kistik fibroz

Kistik fibroz’da erken tanı hastalığın seyrini etkiliyor

Ülkemizde 2015 başlangıcından bu yana KF’ye müteveccih yeni doğan tarama testi uygulanıyor. Buna göre bebek doğduktan sonraki 2. veya 3. gün topuk kanı alınarak yapılan testin neticesini yüksek tespit etilirse, iki hafta sonra yineleniyor. O bedel de yüksek olursa kesin tanı ter testi ile konuyor. Kistik fibroz’da erken tanının hastalığın seyrinde ilave edilecek belirtilerin ve karmaşıklıkların izlenebilmesi ve önlenebilmesi açısından ehemmiyetine işaret eden Prof. Dr. Erkan, laflarına şöyle devam ediyor: “Hastalarda özellikle yağ ve yağda eriyen vitaminlerin emilimi bozuk olduğundan bu dayanağın baştan yapılması ile yetersizliklerine ait bozuklukların görülmesi yasaklanabiliyor. Dolayısıyla erken tanı ile bu hastaların beslenme gidişatları, akciğer işlevleri düzeleceği için hayat nitelikleri de çoğalıyor. Bununla beraber erken rehabilitasyona başlanmasıyla uzuv tutulumlarının da eksilmesi sağlanabiliyor”

Kistik fibroz genetik bir hastalık olduğu için en uygun rehabilitasyon gen rehabilitasyonu. Ancak bu mevzuda henüz beklenen neticelere erişilememekle beraber kesin rehabilitasyon için araştırmalar devam ediyor.

kistik fibroz

Rehabilitasyon için çok rakamda uzmanın bir arada çalışması gerekiyor

Kistik fibroz bir hayli sistemi ilgilendiren bir hastalık olduğu için rehabilitasyonunda da bir hayli disiplinin işbirliği ile çalışmasının gerektiğinin altını çizen Prof. Dr. Erkan laflarına şöyle devam ediyor: “Kistik fibroz düşünülen hastaların metabolizma, gastroenteroloji ve göğüs hastalıkları ünitelerinin bulunduğu merkezlerde izlenmesi çok istikametli yaklaşım açısından ehemmiyet taşıyor. Tanı aldıktan sonra ise kilo alımı, gelişmelerinin, ilaç kullanımının izlenmesi ve acil vaziyetlerde gerekenin yapılması hastaların bulundukları yerdeki doktorlar tarafından takip edilebilir. Son yarıyıl akciğer hastalığı büyüyen ya da akciğer-kalp işlevlerinin etkilendiği hastalarda ise kalp-akciğer, hatta kalp-akciğer-karaciğer nakilleri yapılıyor ve oldukça galibiyetli neticeler alınabiliyor”

Basur için operasyonsuz takatler

Basur için operasyonsuz takatler

Cemiyetin yüzde 75’i yaşamında en az 1 kere basur meseleyi yaşıyor. Günümüzün en yaygın rahatsızlıklarından biri olan basur meseleyi, erken farkındalıkla cerrahi müdahaleye gerek kalmadan çözülebiliyor. Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ediz Altınlı operasyona gerek kalmadan basur rahatsızlığının üstesinden gelmek için nasıl beslenmemiz gerektiğinden, kullanılması gereken destek mahsullere kadar muhtelif ipuçları öneriyor.

Beslenme ve yaşam stilinizi değiştirin

Oturarak veya aralıksız ayakta durarak çalışanlarda basur tehlikeyi daha yüksek. Tehlike altında çalışanlar ve 1. aşama hastalar için daha kritik olan mevzu bol su içilmesidir. Çok su içen bir cemiyet değiliz. Türk insanı akışkanı genel olarak çay, asitli meşrubatlar ve hazır meyve sularından alıyor. Günde en az 2-3 litre su içmemiz gerekiyor ki Türk insanı bu sayının çok daha altında su harcamaktadır. Bol su harcamanın en büyük avantajı dışkının yumuşak çıkmasını sağlamasıdır. Prof. Dr. Altınlı ek olarak: “Kırmızı etten ve baharattan sakınmak gerekir. Baharatlı besinler sarihe çıkan basur yarasını travmatize etmekte ve yaranın daha çok yanmasına sebebiyet vermektedir. Bunun yerine zeytinyağlı ve bol lifli besinlere yönelmek gerekir. Ekmek tüketiminde ise çavdar, bütün buğday ve yulaf ekmeği gibi ekmek cinslerini seçim edebilirsiniz ” dedi.

Propolis kapsayan pomadlar yükselişte

Özellikle içinde lanolin, vazelin ve propolis kapsayan kremler hastalarda hafifletici ve konforlu bir civar yaratıyor. Bağışıklık sistemini ve cilt sıhhatini desteklemek için de kullanılan Propolis’in yara iyileştirmeyi süratlendirici özelliği yapılan araştırmalarla da ortaya konulmakta. Uzmanlar, basur meselelerine karşı da uzun vakittir kullanımı öğrenilen bu inanılmaz maddenin basur problemlerinde, yara iyileştirici, antiinflamatuar cerahatle savaşan, kılcal damarları kuvvetlendirici, antioksidan ve antibakteriyel özellikleri sayesinde son derece ideal bir natürel dayanak olarak kullanıldığını dile getiriyor. Prof. Dr. Altınlı, “Cerrahi müdahalenin gerekmediği basur rahatsızlıklarında kullanılan propolis içerikli kremler, birinci ve ikinci derece basur hastalarının yüzde 87’sinde rahatsızlığın kaybolmasına destekçi oluyor. Rektal mukoza tahrişini eksilten ve bu yolla iyileşmeyi süratlendiren propolis içerikli kremler tüm yaş gruplarınca rahatlıkla kullanılabilir” biçiminde belirtti.

Hamile bayanlar kortikosteroid bazlı ilaçlardan sakınmalı

Prof. Dr. Altınlı özellikle hamile bayanların Kortikosteroid bazlı pomadları kullanmasının mahzurlu olduğunu vurguladı. Bu cins pomadların yerel olarak kullanılmasına karşın beden tarafından emildiği için vajinal mantar enfeksiyonunu tetikleyen ilaçlar olabileceğini ifade etti. Bu ilaçlar yerine propolis içerikli lanolin ve vazelin bazlı kremler hamile bayanlar için çok daha tehlikesiz.

İki haftadan uzun zamandır öksürüyor musunuz

İki haftadan uzun zamandır öksürüyor musunuz

Uzun süren öksürük tüm dünyada hemen her yaşta en sık hekime müracaat nedenlerinden birini oluşturuyor. Tek başına bir hastalık olmayan öksürük, bedenin korunma refleksi olarak belirlenen klasik bir vaziyet olarak kabul ediliyor. Ancak öksürük iki haftadan uzun sürüyorsa ve gece uyku niteliği, iş, mektep yaşamıyla beraber hayat niteliğini bozacak noktaya eriştiyse artık dikkate alınması gerekiyor. İnatçı ve zamansız yaşanan öksürüklerin bedenin korunma mekanizmasını da bozduğunu söyleyen Acıbadem Taksim Sağlık Kurumu Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Öner Dikensoy, bu ehemmiyetli semptomun bazı ciddi hastalıkların ilk bulgusu olabileceğine dikkat sürüklüyor. Erken tanı alıp rehabilitasyon edilmeyen öksürüğün inatçı bir biçimde kalıcı hale gelmesi gidişatında, altta uyuyan hastalık ne olursa olsun bu vaziyete başka meseleler de dahil olabiliyor. Bununla beraber sigara içenler ya da sık üst solunum yolu enfeksiyonu geçirenler öksürüğün bu gidişatlardan kaynaklandığını düşünerek tanıda gecikmelere neden olabiliyor. Prof. Dr. Öner Dikensoy, geçmeyen öksürüğün sebebine göre seyri ve tipinin de değişebildiğini belirterek uzun süren öksürükte altta uyuyan mümkün sebeplerini sıraladı.

öksürük

Üst solunum yolu enfeksiyonları

Burunda geniz akıntısına yol açan sinüzitten daha kolay bir nezleye kadar her türlü üst solunum yolu problemi öksürüğü neden olabiliyor. Hastaların daha çok kuru öksürükten şikayeti ettiği bu vaziyet özellikle kış aylarında çoğalış gösteriyor. Uzun sürdüğü zaman tabloya, gastro-özefajiyal reflü ya da farenjitin dahil olup olmadığının incelenmesi gerekiyor.

Astım

Kronik öksürüğün en yaygın üç sebebinden birini astım oluşturuyor. Soluk darlığı, hırıltılı solunum, göğüste sıkışma hissi gibi şikayetlerin de ilave edildiği kuru öksürüğün geceleri ve egzersiz sırasında çoğaldığı kollanıyor.

Bronşit

Kendini geçmeyen öksürükle muhakkak eden hastalıklardan birini de bronşit oluşturuyor. Akut bronşitte kuru öksürük görülürken hastalığın ilerlemesiyle balgamlı hale gelebiliyor. Özellikle kış aylarında sıklıkla tutuşan kronik bronşitte ise balgamla beraber görülen öksürüğün senenin en az üç ayı devam etmesinden şikayet ediliyor. Sigara içenlerin büyük çoğunluğunda kronik bronşit ortaya çıkıyor.

hasta

Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı KOAH

Solunum yollarının zararlanması sebebiyle solunumu güçleştiren ilerleyici bir hastalık olan KOAH, kronikleşen öksürüğün en ciddi mesullerinden biri. Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Öner Dikensoy’a göre “Geceleri daha makûs bir hal alan öksürük, yemek yerken ya da konuşurken bile yaşanabiliyor. Özellikle sigara kullanan şahıslarda öksürüğe, bitkinlik ve soluk darlığının ilave edilmesi gidişatında KOAH’ın incelenmesi gerekiyor” diyor.

Akciğer kanseri

Öksürük gerçeğinde akciğer kanserinin ilk bulguları arasında yer alıyor. Ancak uzun süren öksürük her zaman akciğer kanserini akla getirmiyor. Özellikle sigara içen 40 yaş üstü olan şahısların hele bir de ailede kanser öyküsü veya sık ışınıma maruz kalmak gibi bir öyküsü varsa uzun süren öksürükleri olması gidişatında kesinlikle bu doğrultudan da değerlendirilmesi gerekiyor. Prof. Dr. Öner Dikensoy bu gruba giren şahısların senede bir kere hakimiyet emelli akciğer grafisi sürükletmelerini önerdi.

hasta

Gastroözofageal reflü

Her zaman gastroenteroloğun teşhis edebileceği ebatta hengameli olmasa da öksürüğün reflünün de ilk bulgularından biri olabildiğini söyleyen Prof. Dr. Öner Dikensoy, “Misalin reflünün en tipik bulguları olan, mide ekşimesi, yanma, mide asidinin ağıza gelmesi gibi semptomlar bu hastalarda çok seyrek ortaya çıkıyor. Yaşanan reflünün şahsiyeti de değişiyor. Öksürme dolayısıyla karın içi tazyikin çoğalmasına bağlı mide ile yemek borusu arasındaki kapakçık hafifliyor ve yukarıya doğru asit kaçmaları görülüyor. Bu sebeple yemek borusunun da alt ucundaki öksürük reseptörlerinin bulunduğu alan tahriş oluyor ve aralıksız kuru bir öksürük yaşanıyor” dedi. Dolayısıyla uzun süren öksürüklerde ayırıcı tanıda dikkatli olmak gerekiyor.

İnatçı öksürük yaşlılarda kemik kırılmasına neden olabiliyor

Rehabilitasyon edilmeyen inatçı öksürük özellikle yaşlı şahıslarda adale sızılarından kemik kırıklarına kadar bir hayli problemin de yaşanmasına neden olabiliyor. Prof. Dr. Öner Dikensoy, “Aralıksız ve şiddetli öksürüklerde adaleler ve kaburga da kullanıldığı için, ortaya çıkan şiddetli tazyike bağlı olarak özellikle yaşlı şahıslarda kaburga kırıkları ortaya çıkabiliyor. Bu denli şiddetli netice yaşamayanlarda ise sıklıkla görülen adale sızılarından dolayı hasta kasvet yaşayabiliyor. Ayrıca şiddetli öksürüğe bağlı idrar kaçırma da yaşanabiliyor. Hatta bazı şahıslarda bayılma saldırıları dahi olabiliyor” biçiminde konuştu.

Grip aşısı yaptırmalı mı yaptırmamalı mı

Grip aşısı yaptırmalı mı yaptırmamalı mı

Okan Üniversitesi Sağlık Kurumu Çocuk Kardiyolojisi Uzmanı Prof. Dr. Taner Yavuz, neden grip aşısı olmalıyız diyenlere şu biçimde yanıt verdi:

“Grip aşısı gribe tutulma tehlikesini eksilterek grip olsak da hastalığı hafif geçirmemize imkân sağlar. Grip aşısı kalp krizi tehlikesini yarı yarıya düşürür. Grip bedende akut enflamasyona neden olur, koroner damarlardaki aterosklerotik plakların stabilizasyonunu bozabilir ve bu gidişat pıhtı yaradılışını basitleştirerek kalp krizine yol açabilir. Grip aşısı yaptırmak kalp krizinin önlenmesinde en az sigarayı vazgeçmek ve kolestrol ilaçları kullanmak kadar tesirlidir. Kalp krizinin önlenmesinde genel teklifler şunlardır; sigara içilmemesi, sıhhatli beslenme, egzersiz, stresin eksiltilmesi, kalp krizi tehlikesini artıran diyabet gibi hastalıkların hakimiyeti, bazı hastalarda da aspirin kullanımıdır. Ayrıca kalp hastalarına kalp krizinden korunmada grip aşısı önerilmeli ve bunun ehemmiyeti vurgulanmalıdır. Yapılan çalışmalarda kalp eksikliği, doğumsal kalp hastalığı ve kapak hastalığı olanlarda aşı yapıldığı takdirde grip sebebiyle sağlık kurumuna yatırılma ve vefat oranının ehemmiyetli miktarda eksildiği gösterilmiştir. Aşı yaptırmamız gidişatında kendimizin yanı gizeme etrafımızda bulunan ve hastalığı ağır geçirme tehlikeyi olan minik çocukları, kalp hastalarını, akciğer hastalarını ve yaşlı yakınlarımızı da gribe karşı gözetmiş oluruz.”

aşı

Grip nasıl önlenir

Grip aşısı gripten korunmada en tesirli ve tehlikesiz usuldür. Amerikan Hastalık Hakimiyet ve Korunma Merkezi ve Amerikan Pediatri Yüksekokulu 6 aydan büyük tüm fertlere her sene grip aşısı yapılmasını önermektedir. Gripte korunmada başka genel tekliflerde bulunmaktadır. Bunlar sırasıyla; gripli insanlardan uzak durmak, grip salgını başladığında aşısız iseniz kalabalıktan uzak durmak, elleri sık yıkamak ve surattan uzak yakalamaktır. Grip olduğunuzu düşündüğünüzde hemen hekiminize başvuru ederek erken rehabilitasyonla hastalığın uzun sürmesi önlenebilir.

grip

Kimler kesinlikle grip aşısı olmalıdır

– Hamileler

– 5 yaşından minik çocuklar aşı 6 ay üzerindeki çocuklara yapılabilir

– 50 yaşın üzerindekiler

– Kronik hastalığı olanlar Özellikle kalp hastaları, kronik akciğer ve böbrek hastaları, diyabetikler vb.

– Bakım konutlarında yaşayanlar

– Yüksek tehlikeli hastalarla beraber yaşayanlar ve sıhhat hizmeti sunanlar

gebe

Hamileler neden grip aşısı olmalıdır

Hamilelerin grip hastalığını ağır geçirme ve sağlık kurumuna yatırılma oranı akranlarından 4 kat daha fazladır. Bu sebeple tüm hamileler ve grip sezonunda gebelik tasarlayan tüm bayanlar aşı olmalıdır. Aşı yapılan hamilenin bebeği de 6 ay vakitle ve en az %50 oranda gripten korunmaktadır. Hamileye aşı yapılması bir taşla iki kuş vurarak hem anneyi hem de bebeği gripten gözetir.

Grip aşısı ne zaman yapılmalıdır

Ülkemizde grip sezonu Aralık ayında başlar ve Nisan ayına kadar devam eder. Aşı için en uygun zaman Ekim-Kasım aylarıdır. Çocuklar 9 yaşın altında ve ilk defa aşı oluyorsa 4 hafta arayla 2 doz aşı yapılmalıdır. Bu sebeple ilk aşı en geç ekim aynın son haftalarında yapılmalıdır.

aşı

Grip aşısı grip yapar mı

Prof. Dr. Taner Yavuz, “Günümüzde en yaygın kullanılan aşı kasa yapılan inaktif grip aşısıdır. Aşıda kullanılan virüsün proteinleri bağışıklık oluştururlar. Bu proteinler grip yapacak özellik taşımamaktadır. Öteki bir ifadeyle grip aşısı grip yapmaz. Ancak aşı yerinde hassasiyet, seyrek de hafif ateş ve sırtta adale sızısı oluşturabilir. Grip aşısındaki yumurta proteini, alerjik tepkin yapamayacak kadar minik ölçüdedir. Daha Önceki görüşün aksine yapılan çalışmaların ışığında yumurta alerjisi olanlarda grip aşısı önerilmektedir” dedi.

Grip aşısının netlikle yapılmaması gereken gidişatlar nedir

Günümüzde en yaygın kullanılan aşı kasa yapılan inaktif aşıdır. Netlikle aşı yapılmaması gereken gidişatlar;

– Grip aşısına bağlı daha evvel gelişmiş riskli alerjik tepkin anaflaksi

– Orta ya da ağır şiddette hastalık gidişatında aşının yan tesirleriyle mevcut hastalığın belirtilerin karıştırmamak için iyileşme beklenmelidir.

– Grip aşısından sonraki ilk 6 hafta içinde Guillain-Barre belirtiyi denilen nörolojk bir hastalık geçirmiş olmak.

Soğuk hava migreni tetikliyor

Soğuk hava migreni tetikliyor

Migren hastalarının hemen hemen yarısı hava gidişatı başkalaşımlarına karşı duyarlıdır. Liv Hospital İstanbul Nöroloji Uzmanı Dr. Aylin Öztürk Yavuz, “Hava vaziyetiyle ilişkili olarak migreni tetikleyen gidişatlar arasında fazla soğuk ya da sıcak hava, yüksek nem oranı, fazla kuru hava, parlak güneş ışığı, rüzgar ve fırtına, hava tazyiki farklılıkları geliyor” dedi.

Uzm. Dr. Aylin Öztürk Yavuz migreni tetikleyen gidişatları anlattı.

İşte ayrıntılar…

migren

Tetikleyen etkeni öğrenmek ehemmiyetli

Hava gidişatı farklılıklarının bütün olarak hangi mekanizmayla migren tipi sızılarını tetikledikleri bütün olarak öğrenilmiyor. Ancak, beyindeki kimyevi balansı etkilediği düşünülüyor. Özellikle soğuk havayla tetiklenen baş sızıları sinüs problemleri olarak açıklanabiliyor. Bazen de öteki basitleştirici etkenler öğrenilmediği için soğuk ya da sıcak hava mesul yakalanabiliyor. Bu sebeple migren teşhisinin netleştirilmiş olması ve öteki sızı basitleştirici etmenlerin de öğrenilmesi sızıdan korunmada büyük ehemmiyet taşıyor.

migren

Baş sızısı günlüğü tutun

Migren hastaları kesinlikle baş sızısı günlüğü yakalamalı. Bu günlükte her sızı hamlesinin ne zaman olduğunun ve ne kadar sürdüğünün, varsa abuhavayla alakalı bir tetikleyici olup olmadığının da belirtilmesi gerekiyor. Buna göre, misalin soğuk ve rüzgarlı havalarda migreni tetiklenen şahıslara konutta kalmaları, saçlarını ıslak vazgeçmemeleri, böyle günlerde daha erken yarıyılda ilaç almaları, beslenme, bol akışkan alımı ve stres hakimiyeti açısından daha dikkatli olmaları nasihat ediliyor. Bu ihtiyatlarla migren krizlerinin şiddeti eksiltilebiliyor.